“RTE Admission 2026-27: आरटीई प्रवेशाचा बिगुल वाजला! ‘या’ तारखेपासून अर्ज सुरू; कागदपत्रे ठेवा तयार.”
शिक्षणाचा हक्क कायदा (RTE) अंतर्गत २०२६-२७ या शैक्षणिक वर्षासाठीच्या प्रवेश प्रक्रियेबाबतची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे. पालकांनी वेळेत तयारी करण्यासाठी हे मुद्दे अत्यंत महत्त्वाचे आहेत.
१. महत्त्वाच्या तारखा (Tentative Dates)
महाराष्ट्र शिक्षण विभागाच्या नियोजनानुसार संभाव्य वेळापत्रक खालीलप्रमाणे असू शकते:
- शाळा नोंदणी (School Registration): डिसेंबर २०२५ च्या अखेरपर्यंत.
- ऑनलाइन अर्ज प्रक्रिया (Online Application): जानेवारी २०२६ च्या दुसऱ्या किंवा तिसऱ्या आठवड्यापासून सुरू होण्याची शक्यता आहे.
- लॉटरी निकाल (Lottery Result): फेब्रुवारी २०२६ च्या अखेरीस किंवा मार्चच्या पहिल्या आठवड्यात.
- प्रवेश निश्चिती (Admission Confirmation): मार्च आणि एप्रिल २०२६.
२. वयोमर्यादा (Age Limit)
३१ डिसेंबर २०२६ रोजी मुलाचे वय खालीलप्रमाणे असावे:
- नर्सरी/प्ले ग्रुप: ३ वर्षांपेक्षा जास्त.
- ज्युनियर केजी (Jr. KG): ४ वर्षांपेक्षा जास्त.
- सिनियर केजी (Sr. KG): ५ वर्षांपेक्षा जास्त.
- पहिली (1st Standard): किमान ६ वर्षे पूर्ण असावे (३१ डिसेंबर २०२६ पर्यंत).
३. आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents)
अर्ज भरताना कोणतीही चूक होऊ नये म्हणून खालील कागदपत्रे तयार ठेवा:
- रहिवासी पुरावा: रेशन कार्ड, आधार कार्ड, वीज बिल, टेलिफोन बिल किंवा नोंदणीकृत भाडेकरार (Registered Rent Agreement).
- जन्माचा दाखला: नगरपलिका/महानगरपालिका किंवा ग्रामपंचायत यांचा अधिकृत दाखला.
- उत्पन्नाचा दाखला: आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटकासाठी (EWS) वार्षिक उत्पन्न १ लाख रुपयांपेक्षा कमी असल्याचे तहसीलदार प्रमाणपत्र.
- जात प्रमाणपत्र: वंचित घटकातील (SC/ST/OBC इ.) असल्यास पालकाचे किंवा मुलाचे जात प्रमाणपत्र.
- आधार कार्ड: मुलाचे आणि पालकांचे आधार कार्ड अनिवार्य आहे.
- दिव्यांग असल्यास: ४०% पेक्षा जास्त अपंगत्व असल्याचे जिल्हा शल्यचिकित्सकांचे प्रमाणपत्र.
४. अर्ज करण्याची पद्धत
- प्रवेशासाठी फक्त student.maharashtra.gov.in या अधिकृत वेबसाईटवरच ऑनलाइन अर्ज करावा लागतो.
- पालकांनी गुगल मॅपवर आपल्या घराचे लोकेशन (Pin Location) अत्यंत अचूकपणे निवडणे आवश्यक आहे, कारण त्यावरूनच जवळच्या शाळांची निवड होते.
- घरापासून १ ते ३ किमी अंतरापर्यंतच्या शाळांना प्राधान्य दिले जाते.
महत्त्वाची टीप: जर तुम्ही भाड्याच्या घरात राहत असाल, तर भाडेकरार (Rent Agreement) हा अर्ज प्रक्रियेच्या तारखेपूर्वीचा आणि नोंदणीकृत (Registered) असावा, अन्यथा अर्ज बाद होऊ शकतो.
मुलाच्या जन्मतारखेनुसार पात्रता आणि शाळा निवडीची प्रक्रिया समजून घेणे खूप महत्त्वाचे आहे. खालील तक्त्यावरून तुम्हाला स्पष्ट होईल की तुमचा मुलगा/मुलगी कोणत्या इयत्तेसाठी पात्र आहे:
१. वयानुसार पात्रता (३१ डिसेंबर २०२६ रोजीचे वय)
| इयत्ता | किमान वय | कमाल वय |
| नर्सरी (Nursery) | ३ वर्षे पूर्ण | ४ वर्षे ५ महिने ३० दिवस |
| ज्युनियर केजी (Jr. KG) | ४ वर्षे पूर्ण | ५ वर्षे ५ महिने ३० दिवस |
| सिनियर केजी (Sr. KG) | ५ वर्षे पूर्ण | ६ वर्षे ५ महिने ३० दिवस |
| पहिली (1st Standard) | ६ वर्षे पूर्ण | ७ वर्षे ५ महिने ३० दिवस |
टीप: महाराष्ट्र शासनाच्या नवीन नियमानुसार, ३१ डिसेंबर ही वयाची गणना करण्याची अंतिम तारीख मानली जाते.
२. शाळेची निवड कशी करावी? (Google Map Location)
RTE अर्जामध्ये तुमच्या घराचे लोकेशन अत्यंत महत्त्वाचे असते. यंत्रणा तुमच्या घरापासून अंतराचा विचार करून शाळा सुचवते:
- ० ते १ किमी: या परिघातील शाळांना प्रवेशात पहिले प्राधान्य मिळते.
- १ ते ३ किमी: जर १ किमीच्या आत प्रवेश मिळाला नाही, तर ३ किमीपर्यंतच्या शाळांचा विचार होतो.
- ३ किमीच्या पुढे: या शाळांना सर्वात कमी प्राधान्य असते आणि पालकांना प्रवासाची सोय स्वतः करावी लागते.
३. अर्ज बाद होऊ नये म्हणून घ्यायची काळजी
अनेक पालकांचे अर्ज किरकोळ चुकांमुळे बाद होतात. या गोष्टींकडे लक्ष द्या:
- नाव: मुलाचे नाव जन्माच्या दाखल्यावर जसे आहे तसेच आधार कार्डवर असावे.
- उत्पन्नाचा दाखला: हा दाखला चालू आर्थिक वर्षाचा (२०२५-२६) असावा.
- भाडेकरार: जर तुम्ही भाड्याने राहत असाल, तर तो नोंदणीकृत (Registered) असावा. नोटरी केलेला भाडेकरार अनेकदा ग्राह्य धरला जात नाही.
